Toon zoekbalkToon menu

Kennisplein voor verpleging, verzorging, zorg thuis en eerste lijn
Hygiëne

Mentale steun in de coronacrisis

De coronacrisis zorgt voor veel onzekerheid en onrust. Bij ouderen, maar ook bij zorgmedewerkers. Er spelen zorgen over de gezondheid, het inkomen, de situatie in de wereld. Veel ouderen die toch al kwetsbaar zijn, voelen zich eenzaam. Hoe blijf je overeind in tijden van corona? Op deze pagina vind je tips en adviezen voor zorgmedewerkers en ouderen, waaronder telefoonlijnen, praktische hulp en geestelijke verzorging. 

Direct naar:

Informatie- en Verwijscentrum mentale gezondheid COVID-19

Eén loket voor mentale gezondheid: dat is het nieuwe IVC: Informatie- en Verwijscentrum COVID-19. De uitbraak van het coronavirus heeft veel impact (gehad) op ouderen en hun naasten en professionals in verpleeghuizen, zorginstellingen en ziekenhuizen. De druk op de zorg was hoog en is op sommige plekken nog steeds hoog. Emotioneel en mentaal vraagt de situatie veel van ons allemaal.

Ben je op zoek naar hulp of informatie over hoe je met de emotionele belasting om kunt gaan? Begin dan bij het IVC, het online loket gericht op het bevorderen van de mentale gezondheid. Het loket is ingericht door ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum, samen met het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu in opdracht van VWS Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Loket voor mentale steun bij COVID-19

Je vindt drie ingangen in het loket: voor mensen die COVID-19 (gehad) hebben, voor zorgmedewerkers en voor iedereen die zich zorgen maakt. Zorgmedewerkers vinden informatie en tips voor: zelfzorg, omgaan met stress en emotionele belasting, ondersteuning aan zorgprofessionals, tips voor crisisteams en hulplijnen. Het loket blijft de komende twee jaar bestaan en wordt verder ingevuld op basis van actuele behoeften en vragen.

Naar het Informatie- en Verwijscentrum mentale gezondheid COVID-19 op rivm.nl

Terug naar boven

Tips voor zorgmedewerkers

Tips voor mentale gezondheid en veerkracht 

Tips en adviezen voor de mentale gezondheid en veerkracht van zorgmedewerkers, teams en leiders in de zorg tijdens de COVID-19 crisis. De tips gaan over:

  • Samen heel blijvenSamen je dienst doen
  • Samen inchecken aan het begin van de dienst
  • Leiderschap in samen
  • Samen zorgen voor elkaar
  • Samen uitchecken aan het einde van de dienst
  • Wat je als leider beter wel kunt doen
  • Wat je als leider beter niet kunt doen
  • Onvoorspelbaarheid als realiteit

Print de tips en hang ze op! De posters zijn tot stand gekomen via het Nederlandse initiatief ‘COVID-19 Extra handen aan het bed’ 

Download de posters Samen heel blijven (pdf)

Vergeet jezelf niet: tips en tricks voor zorgmedewerkers

Hoe voel je je vandaag? Op de website vergeetjezelfniet.nu kun je kiezen uit allerlei emoji's die jouw gemoedstoestand weerspiegelen, zoals: oké, verdrietig, onzeker en uitgeput. Bij iedere emotie vind je tips en advies. Deze website die informatie en tips over Preventie, Psychosociale begeleiding en PTSS-behandeling (3P’s) bundelt kwam tot stand door samenwerking van GGZ Breburg, Amphia Ziekenhuis en Einfach en OWOW. 

Coronastress: tips voor zorgmedewerkers

Bekijk de poster van het UKON (Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen) met tips hoe je als zorgmedewerker in tijden van corona je stressniveau beperkt.  

Cornonastress: Tips voor zorgmedewerkers van het UKON (pdf)

9 tips van het OLVG voor zorgmedewerkers

Zorg voor mensen die zorgen voor mensen. Dat is de boodschap van psychologen van het OLVG-ziekenhuis in Amsterdam. Zij deelden op Twitter 9 tips voor zorgmedewerkers. 

1. Je bezorgd voelen is oké

Tips zorgmedewerkersEr komt veel op ons af. Het is normaal dat je je hier zorgen over maakt, dat mag je ook zeggen. Geef elkaar hier de ruimte voor en houd elkaar een beetje in de gaten. 

2. Zorg goed voor jezelf

Blijf regelmatig pauzes houden, eten en drinken (denk aan voorzieningen op de afdeling), slapen, bewegen en het inplannen van vrije tijd. 

3. Sociale steun 

Moedig sociale steun aan, onder collega's en thuis. Samen staan we sterk. Je hart luchten is voor velen een belangrijke uitlaatklep. Bel elkaar als fysiek contact even niet kan. 

Klik op de afbeelding en bekijk alle 9 tips van het OLVG!

Tips van een praktijkondersteuner GGZ

Wat kun je doen om het hoofd koel te houden en niet helemaal in de stress te schieten door alle berichten en maatregelen rondom het coronavirus? Bekijk 8 tips om de rust te bewaren en 3 tips om goed voor elkaar te zorgen, opgesteld door Jos Somsen, praktijkondersteuner GGZ in een huisartsenpraktijk.

Download het overzicht met tips (pdf)

Tips van het leger om mentaal gezond te blijven

Defensie NederlandLandurig inzetbaar blijven is essentieel in tijden van crisis. Zorg daarom goed voor jezelf en anderen. Zelfhulp en 'kameradenhulp' is daarbij onmisbaar om voor patiënten te kunnen blijven zorgen. Defensie deelt haar kennis in de publicatie Tips en adviezen voor de mentale gezondheid van zorgprofessionals (pdf). Kijk ook het webinar terug dat het ministerie van Defensie op 24 maart organiseerde. 

Terug naar boven

Hulplijnen voor zorgprofessionals

Traumaverwerking

Het Instituut voor Psychotrauma ARQ IVP heeft een landelijke hulplijn geopend voor zorgprofessionals die ondersteuning nodig hebben. De hulplijn is zeven dagen per week bereikbaar tussen 8:30 en 21:30 uur op telefoonnummer 088 - 330 5500 en wordt bemand door gespecialiseerde psychologen.

Coaching en luisterend oor

Heb je behoefte aan een luisterend oor, een neutraal persoon met wie je over je werk kunt praten? Via de website ‘Sterk in je werk – Extra coaching voor de zorg’ kun je je aanmelden voor een gratis coachingsgesprek. Professionele coaches bieden op vrijwillige basis coaching en laagdrempelige mentale ondersteuning. 

Terug naar boven

Hulplijnen voor ouderen

Voor een luisterend oor en vragen over het coronavirus zijn de volgende telefoonleven beschikbaar:

  • telefoonlijn eenzame ouderenOuderenbond ANBO0348-466666 voor een luisterend oor en algemene vragen over het coronavirus. 
  • Het Rode Kruis: 070-44 55 888 voor een luisterend oor, praktische tips en hulp bij het online boodschappen doen.
  • De luisterlijn: 0900-0767 voor iedereen dag en nacht beschikbaar voor een luisterend oor. 
  • De Zilverlijn: 088-344 2000, belservice voor senioren van het Nationaal Ouderenfonds. Ouderen die zich aanmelden voor de Zilverlijn, krijgen wekelijks een telefoontje van een vrijwilliger. Aanmelden via de website of via het hierboven genoemde telefoonnummer.
  • De Ouderen-Infolijn: 030-3400 600, een speciale telefoonlijn van seniorenorganisatie KBO-PCOB en het Netwerk van Organisaties van Oudere Migranten (NOOM). Voor alle vragen (van ouderen) over corona en/of voor een luisterend oor: Ma t/m vrij van 9.00 tot 17.00 uur. Ook ouderen met een Caribische, Chinese, Italiaanse, Kaapverdische, Marokkaanse, Molukse, Portugese, Spaanse, Surinaamse of Turkse achtergrond kunnen in de eigen taal te woord worden gestaan.
  • Senioren in Noord-Brabant kunnen via Ons Gesprek van KBO-Brabant kosteloos met getrainde vrijwilligers in gesprek over zingeving en levensvragen. Een gesprek aanvragen kan via (073) 644 40 66 of egeelen@kbo-brabant.nl. 
  • De AlzheimerTelefoon: 0800-5088 voor iedereen die met dementie te maken heeft en vragen heeft of een luisterend oor kan gebruiken. Dagelijks bereikbaar van 9:00 tot 23:00 uur.
  • Het Humanistisch verbond: 020-521 9011, lifeline voor levensvragen. Ga in gesprek met een humanistisch geestelijk verzorger, een professionele gesprekspartner die je steunt bij levensvragen. Ma t/m vrij 10:00 - 12:00 uur.
  • Mantelzorglijn: 030-760 6055 voor vragen over mantelzorg en het coronavirus, advies of luisterend oor. Ma t/m vrij 9.00 tot 16.00 uur. Buiten deze openingstijden is de telefoon doorgeschakeld naar de Luisterlijn.
  • Mondzorg: telefonisch spreekuur op maandag- en donderdagochtend 11.00 - 12.00 uur tandartsen-geriatrie Nicole Teeuwisse en Peter de Goede voor ouderen, mantelzorgers of zorgverleners: 040-2001200In samenwerking met de NVGD en KNMT, geen kosten. Spreekuur KBO-Brabant tandarts-geriatrie: woensdagmiddag 13.30-14.30 uur: 073-3036444 
  • Kanker.nl - infolijn voor: (ex-) kankerpatiënten en hun naasten. Ma t/m vrij 12.00 tot 17.00 uur: 0800-022 6622
  • MIND Korrelatie: 0900-1450 voor iedereen die kampt met psychische en psychosociale problemen. Ma t/m vrij van 9.00 tot 18.00 uur
  • De Kindertelefoon: 0800-0432 voor kinderen die zich zorgen maken over het virus, voor zichzelf maar ook voor hun (groot)ouders, elke dag van 11.00 tot 21.00 uur.

Terug naar boven

Geestelijke verzorging voor ouderen tijdens corona

ouderen welbevindenGeestelijk verzorgers bieden iedereen thuis of in een zorginstelling ondersteuning die in deze moeilijke periode behoefte heeft aan een persoonlijk gesprek over eenzaamheid, zorgen, een ingrijpende gebeurtenis of levensvragen. Een gesprek kan telefonisch, maar ook via Skype of Whatsapp. Neem contact op met een Centrum voor Levensvragen in de regio of met de instelling waar de cliënt verblijft. Op de website van geestelijkeverzorging.nl vind je een kaart waarop je kunt zien welk Centrum van Levensvragen bij jou in de buurt actief is en kun je doorklikken naar de contactgegevens. Ook lees je daar hoe je thuis of in een zorginstelling geestelijke verzorging kunt krijgen. 

Thuisblijverspost Humanistisch verbond

Thuisblijverspost zingevingZingeving in tijden van corona. Voor iedereen die behoefte heeft aan houvast tijdens de coronacrisis: meld je aan voor de thuisblijverspost van het Humanistisch verbond. Je ontvangt 7 e-mails met inzichten van filosofen, oefeningen en tips. Onderwerpen: sociale isolatie, verveling en onderling vertrouwen. Meld je aan op de website van het humanistisch verbond

Terug naar boven

Online trainingen voor mentale veerkracht

Training mindfulnessUit een peiling van beroepsvereniging V&VN (1 mei 2020) blijkt dat 70% van de verpleegkundigen en verzorgenden door corona meer psychische belasting ervaart dan normaal. De meest voorkomende klachten zijn vermoeidheid, onzekerheid, stress en slapeloosheid. Een online training kan helpen om te ontspannen en weer op te laden. Volg de online training 'Eerste hulp bij stress en overbelasting' op physicoach.nl of de mindfulnesstraining 'Mentale en Emotionele Veerkracht' op mo-netwerk.com. Beide trainingen zijn ontwikkeld voor zorgprofessionals, deelname is gratis. 

Terug naar boven

Online training zelfmoordpreventie

Als er door crisissituaties, langdurige eenzaamheid en emotionele belasting gedachten aan de dood opkomen, dan is dat een van de kenmerken van een depressie. Soms zeggen mensen dan: niet over beginnen. Maar het is juist wel goed om erover te praten. Uit onderzoek blijkt dat praten over gedachten aan zelfmoord helpt en mogelijk levens kan redden. 

Vragen naar zelfmoordgedachten vinden veel mensen spannend. Daarom heeft 113 Zelfmoordpreventie, de nationale organisatie voor zelfmoordpreventie, de online training 'Vraag maar, online training suïcidepreventie' ontwikkeld waarin je kennis en praktische handvatten krijgt om gedachten aan zelfdoding te signaleren en het gesprek hierover aan te gaan.

Naar de online training Vraag maar, online training suïcidepreventie op vraagmaar.113.nl

Terug naar boven

Adviezen voor psychologen

Voor het mentaal welbevinden van onze zorgmedewerkers is de psycholoog onmisbaar. Daarom heeft een expertteam van psychologen van het UKON (Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen) een document opgesteld met 10 adviezen voor psychologen voor tijdens deze coronacrisis. In het document lees je ook meer over de psychologische gevolgen van quarantaine voor verpleeghuisbewoners. 

Download Psycholoog in de ouderenzorg: 10 adviezen bij de coronacrisis (pdf)

Terug naar boven

Kennis over mentale gezondheid en het coronavirus

Het Trimbos Instituut heeft alle kennis over mentale gezondheid en het coronavirus gebundeld op één pagina die voortdurend geactualiseerd wordt. Je vindt er literatuur, kennis en tips om als zorgprofessional zelf mentaal gezond te blijven en cliënten te ondersteunen. 6 tips voor ouderen:

  1. Geef ouderen duidelijke instructies
  2. Erken en normaliseer stressreacties
  3. Help stress te verminderen
  4. Corrigeer nepnieuws 
  5. Wees alert op een terugval
  6. Zorg voor structuur en autonomie

Bekijk alle tips en adviezen op trimbos.nl

Terug naar boven

Contact houden met dierbaren op afstand

Hulpmiddelen en apps om contact te houden

Hoe kunnen mantelzorgers, vrijwilligers en familieleden toch contact blijven houden met hun dierbaren in verzorgingshuizen of thuis? Op deze pagina op Zorg voor Beter vind je een aantal handige hulpmiddelen en apps voor contact op afstand: Zo onderhoud je tijdens de coronacrisis contact op afstand

Online cursus Contact in tijden van Corona

De online cursus van de Dementie academie laat zien welke impact het coronavirus heeft op de zorg aan mensen met dementie en hun mantelzorgers. Het volgen van de cursus helpt zorgverleners om samen met mantelzorgers creatieve oplossingen te bedenken voor de bezoekstop. 

Volg de online cursus Dementiezorg - Contact in tijden van Corona

Lees over contact houden ook het nieuwsbericht: Verpleeghuizen: communiceren achter glas

Terug naar boven

Prakische hulp voor ouderen

Terug naar boven

Steun voor mantelzorgers

Ondersteuning mantelzorgers van mensen met dementie

Alzheimer Nederland heeft een speciale pagina voor mantelzorgers van mensen met dementie. Op de pagina Dementie en corona vinden mantelzorgers tips om met de corona-maatregelen om te gaan, nieuws, antwoorden op veelgestelde vragen, een forum om online in contact te komen met lotgenoten en berichten die troost en inspiratie bieden.

Praatplaten met tips voor mantelzorgers en familie

De praatplaten van de Dementie academie bieden mantelzorgers en familie tips en adviezen in tijden van corona. Hun advies? Zoek naar creatieve oplossingen die passend zijn in de situatie. Er is een praatplaat voor dierbaren die in een verpleeghuis verblijven, met tips over contact houden en communicatie. Zoals: doe een kleine verrassing bij de schone was of zet die bij de sluis, bijvoorbeeld een kaart, een foto of iets lekkers. De andere praatplaat gaat over zorgen voor iemand met dementie. Mantelzorgers krijgen tips over structuur, activiteiten, ontspanning, sociale contacten en communiceren. 

Lees ook het interview met ontwikkelaar Saskia Danen van de Dementie academie.  

Praatplaat contact houden

Terug naar boven

Meer tips en inspiratie:

Reageer op deze pagina

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]



Reacties

Daan 8/4/2020

Heel mooi al die tips maar in de thuiszorg moeten we het alleen rooien. Niks geen begeleiding of teamgesprekken. Dat terwijl veel van onze cliënten worden opgenomen, positief bevonden en overlijden. Niks geen waardering of onderkenning (wijkvpk)


Cookies op de website van Zorg voor Beter

Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer