Toon zoekbalkToon menu

Kennisplein voor verpleging, verzorging, zorg thuis en eerste lijn
Hygiëne

Dagbesteding tijdens corona

Vanaf 1 juni is de dagbesteding weer (gedeeltelijk) open. De richtlijn dagbesteding en dagopvang van het RIVM is aangepast op de nieuwe situatie en geldt van 1 juni tot 1 september 2020. Voor veel aanbieders is de 1,5 meter- dagbesteding nog een zoektocht. Lees de tips en mogelijkheden en alternatieven er als er tijdelijk (nog) geen dagbesteding mogelijk is.

Dagbesteding dementie Uitgangspunt is dat iedereen die voor de corona-uitbraak gebruik maakte van dagbesteding, vanaf 1 juni weer een vorm van dagbesteding aangeboden moet krijgen. Voorwaarden daarbij zijn:

  • De betrokkenen hebben geen klachten en zijn niet met COVID-19 besmet.
  • De 1,5 meter-maatregelen en hygiëne-adviezen van het RIVM worden nagekomen.

Door deze voorwaarden kan niet iedereen en niet iedereen tegelijk fysiek deelnemen aan dagbesteding. Fysiek deelnemen kan door in deelgroepen of dagdelen te werken. Als mensen niet fysiek kunnen deelnemen wordt naar een alternatieve vorm van dagbesteding gezocht.

Download de aangepaste richtlijn dagbesteding en dagopvang (pdf, 1 juni 2020) op Rijksoverheid.nl. De richtlijn geldt voor de periode: 1 juni tot 1 september 2020.

De belangrijkste punten van de geupdate richtlijn:

Continuïteit van zorg en financiën

  • Iedereen die voor de uitbraak van COVID-19 gebruik maakte van dagbesteding moet vanaf 1 juni weer een vorm van dagbesteding aangeboden krijgen: intramuraal en extramuraal.
  • Gemeenten, zorgkantoren en zorgverzekeraars hebben in deze overgangsperiode de wettelijke opdracht passende zorg en ondersteuning te bieden waarbij de richtlijnen van het RIVM worden nagekomen.
  • Zorg en ondersteuning worden waar mogelijk regulier gegeven en in een aangepaste vorm waar nodig. Welke alternatieven mogelijk zijn, moet lokaal worden afgewogen.
  • Gemeenten en aanbieders moeten ervoor zorgen dat een en ander plaats vindt in goed overleg  met de cliënten, naasten en hun mantelzorger.
  • Gemeenten en aanbieders dienen het te respecteren wanneer cliënten en hun naaste(n) voorlopig geen gebruik willen maken van dagbesteding of -opvang. Zij horen ervoor te zorgen dat de cliënt en zijn naaste(n) op de hoogte zijn van de risico’s en mogelijkheden om deze risico’s te verminderen. 
  • Wanneer de cliënt tijdelijk niet naar de dagopvang gaat, zullen gemeenten en aanbieders moeten zorgen voor goed contact. Bijvoorbeeld door een of twee keer per week te (beeld)bellen met de cliënt om een vinger aan de pols te houden. 
  • Het Rijk heeft financiële afspraken gemaakt met de VNG en gemeenten en aanbieders opgeroepen zich maximaal in te spannen om te zorgen voor continuïteit van zorg en ondersteuning, ook voor dagbesteding en -opvang van kwetsbare personen. 

Intramurale dagbesteding

  • Vanaf 1 juni wordt de reguliere intramurale dagbesteding weer opgestart, waarbij de richtlijnen van het RIVM worden nageleefd. Omdat het kan gaan om mensen met een relatief kwetsbare gezondheid vraagt dit maatwerk op de betreffende locatie. Betrek bij het wel of niet deelnemen de cliënt en zijn vertegenwoordiger. Bespreek of het in het belang van de cliënt is om weer deel te nemen aan de dagbesteding of juist niet. Zorg voor alternatieven als deelname in een groep niet mogelijk is.
  • Als er geen dagbesteding op een locatie kan worden geboden, ga dan op zoek naar alternatieven. Voorbeelden van alternatieve vormen:
    • Individuele activiteitenbegeleiding
    • (Bewegings) activiteiten met de (besloten) woongroep
    • Activiteiten op de eigen kamer
    • Wandelen (door hal of binnentuin)
    • Online aanbieden van muziekles, tekenles e.d.
  • Activiteitenbegeleiders kunnen worden ingezet om bewoners te ondersteunen met beeldbellen, zodat er contact tussen bewoner en familie blijft. Ook worden activiteitenbegeleiders ingezet voor bijvoorbeeld koffierondes, zodat verzorgend personeel zich volledig kan richten op de zorgtaken.

Extramurale dagbesteding

  • Respecteer het besluit van de cliënt en zijn naasten om de dagbesteding en -opvang voorlopig nog niet te bezoeken. Ga wel het gesprek aan met de betrokkenen om na te gaan of deze keuze weloverwogen en op basis van voldoende informatie is gemaakt. En bespreek of alternatieve invulling gewenst is. Zorg voor contact met de cliënt, naasten en zijn mantelzorger. Als een cliënt deze niet heeft, kan de onafhankelijk cliëntondersteuner of casemanager deze contactrol vervullen. De keuze om te stoppen met dagbesteding en -opvang mag niet leiden tot een onverantwoorde zorg- of thuissituatie of een forse achteruitgang van gezondheid en/of zelfredzaamheid.
  • Kwetsbare ouderen die thuis wonen en geen verkoudheidklachten hebben passend bij Covid19 kunnen naar de gewone dagbesteding. Zorgprofessionals moeten per persoon echter afwegen of dit kan. Hiervoor gelden uiteraard de adviezen van het RIVM. Goed om te weten: bij alleen  verkoudheidsklachten van een huisgenoot van de cliënt, mag de cliënt wel deelnemen.
  • Bij kwetsbare ouderen maakt de zorgverlener de afweging tussen het risico op besmetting met COVID-19 en de nadelige gevolgen van het niet kunnen komen van de dagbesteding en –opvang. Dit gebeurt altijd in overleg met de cliënt en zijn naasten.
  • Alternatieven wanneer dagbesteding niet mogelijk of wenselijk is: 

Vervoer

  • Als vervoer nodig is van en naar de dagbesteding en –opvang zullen de RIVM-richtlijnen voor bescherming en hygiëne nagekomen moeten worden. Op basis van deze richtlijnen is een protocol voor zorgvervoer (pdf) opgesteld, met richtlijnen voor de cliënt en de chauffeur.
  • Als een passagier COVID-19-klachten heeft, dan wordt afgezien van vervoer voor dagbesteding. Voor passagiers met COVID-19 klachten geldt dat zij gebruik kunnen maken van zittend ziekenvervoer als zij noodzakelijkerwijs zijn aangewezen op medisch noodzakelijke zorg, bijvoorbeeld in ziekenhuizen. Voor het vervoer van deze mensen geldt de richtlijn Noodzakelijk Zittend Vervoer, kijk op LCI.nl. 

Tips voor dagbesteding op 1,5 meter

De overgangsfase blijkt voor sociaal professionals en gemeenten een zoektocht. Hoe organiseer je de dagbesteding op 1,5 meter en houd je rekening met de maatregelen van het RIVM? Het bewaren van 1,5 meter afstand is in de praktijk lastig. Voor sommige deelnemers is het moeilijk om te begrijpen waarom de afstand bewaard moet worden en hoe anderhalve meter er in de praktijk uit ziet. Het is goed om af te wegen of een fysieke ontmoeting noodzakelijk is. Movisie maakte hier een filmpje over: 

https://www.youtube.com/watch?v=J0HHLsdLirQ

Stimuleer het afstand houden 

Zorg dat begeleiders en deelnemers bij fysieke ontmoeting gestimuleerd worden om gepaste afstand te bewaren. Bijvoorbeeld door het ophangen van posters, het markeren van looproutes en het markeren van plekken waar wel en niet gezeten mag worden. Omdat het voor sommige deelnemers en cliënten moeilijk is om die exacte afmeting in te schatten, kun je deelnemers een voorwerp meegeven met een lengte van anderhalve meter. Groepsmomenten zoals pauzes met lunch en koffie kunnen op gepaste wijze door blijven gaan. Zo kan één persoon de koffie en thee klaarzetten in wegwerpbekertjes, waarna de deelnemers één voor één met gepaste afstand een bekertje kunnen pakken.

Soms is fysiek contact onvermijdelijk

Bij sommige deelnemers is fysiek contact in de ondersteuning onvermijdelijk. Zoals in lijn is met de maatregelen van het RIVM blijven zieke deelnemers, cliënten en begeleiders thuis. Vertoont een deelnemer of begeleider geen symptomen, dan is contact mogelijk mits iedereen zich aan de hygiëne-maatregelen houdt. Dat betekent dat een mondkapje, handschoenen en regelmatig desinfecteren noodzakelijk zijn.

Tips bij geen dagbesteding 

Wanneer de persoon met dementie niet naar de dagbesteding wil of kan komen, is contact houden erg belangrijk. Dit kan op verschillende manieren. Telefonisch contact om te kijken hoe het gaat of een vast telefoonnummer waar mantelzorgers met hun vragen terecht kunnen. Maar ook fysiek contact door even langs gaan om te kijken bij de voordeur (met 1,5 meter afstand) hoe alles gaat. Een zorgorganisatie deed dit in combinatie met een bloemetje. Ook zijn er dagbestedingsmedewerkers en casemanagers die wel individueel bij mensen thuis komen en ze ophalen voor bijvoorbeeld een wandeling zodat de mantelzorger wat tijd voor zichzelf heeft. In dit praktijkvoorbeeld op invoormantelzorg.nl lees je hoe de King Arthur Groep dagbesteding en begeleiding aanbiedt tijdens corona.

Contact houden corona

Lijstje met tips voor activiteiten thuis:

Extra thuiszorg of tijdelijke opname

Helaas zijn er ook situaties waarin het echt niet meer gaat. Kijk of extra inzet van thuiszorg mogelijk is. De casemanager dementie of zorgbemiddeling van de organisatie kan hierbij een rol spelen. Mocht ook dat niet voldoende zijn, dan is vaak een tijdelijke opname mogelijk, waar ook mantelzorgers kunnen verblijven. 

Casemanager dementie belangrijke schakel

Casemanagers dementie zijn van groot belang. Deze professional ondersteunt de mantelzorger en de persoon met dementie van de niet-pluisfase tot en met overlijden of verhuizing naar een verpleeghuis. Veel casemanagers doen hun werk tijdens corona voor het grootste deel telefonisch of digitaal. Zij geven educatie over de basisbegeleiding bij dementie: belang van ritme, rust, structuur, goede communicatie, beweging, buitenlucht, plezierige activiteiten, ontspanning voor alle betrokkenen, sociale steun uit het netwerk. Meer informatie over de casemanager dementie en hoe deze aan te vragen? Ga naar alzheimer-nederland.nl 

Verder lezen over dementie en corona

Reageer op deze pagina

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Cookies op de website van Zorg voor Beter

Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer